polski • podstawa POZIOM: FULL

🎓 Lekcja: lektura Górą Edek Marek Nowakowski (polski – podstawa, poziom full)

📕 1. Karta lektury

Nie rozumiesz tego tematu? Korepetytor AI rozpisze go na tablicy

Krok po kroku, z rysunkami i głosem — dokładnie ten temat z lekcji, zadania CKE i tłumaczenie Twojego błędu. Dostęp w pakiecie PRO.

Odblokuj korepetytora →

📖 Streszczenie (kanon CKE)

Krótko o utworze

Górą Edek to opowiadanie Marka Nowakowskiego, czołowego przedstawiciela literatury współczesnej, zaliczane do nurtu prozy realistycznej i społeczno-obyczajowej. Utwór ukazuje brutalny mechanizm awansu społecznego w powojennej Polsce, gdzie tradycyjne wartości zostają wyparte przez siłę, cwaniactwo i konformizm. Autor analizuje konflikt między przedstawicielem dawnej inteligencji a reprezentantem nowego, agresywnego systemu, stawiając pytanie o granice kompromisu moralnego.

Bohaterowie

  • Edek — główny antagonista, młody człowiek z marginesu, który dzięki bezwzględności i sprytowi zdobywa pozycję społeczną.
  • Pisarz — narrator i główny bohater, przedstawiciel inteligencji, który obserwuje upadek własnych wartości w starciu z nową rzeczywistością.
  • Dziewczyna (partnerka Edka) — towarzyszka Edka, która stanowi element jego nowego, „lepszego” stylu życia, podkreślając jego awans.
  • Kelner — postać drugoplanowa, reprezentująca środowisko usługowe, które musi dostosować się do nowych, agresywnych klientów.
  • Znajomi Pisarza — grupa intelektualistów, którzy w obliczu zmian ustrojowych czują się wyobcowani i bezradni.

Streszczenie fabuły

Akcja opowiadania rozgrywa się w powojennej Warszawie, w środowisku kawiarnianym, które stanowi mikrokosmos ówczesnych przemian społecznych. Pisarz, reprezentujący dawną inteligencję, obserwuje z niepokojem, jak przestrzeń publiczna zostaje zawłaszczana przez ludzi o prymitywnych metodach działania, ale wysokich aspiracjach.

Centralnym punktem fabuły jest konfrontacja Pisarza z Edkiem. Edek to postać uosabiająca „nowego człowieka” – osobę, która wywodzi się z nizin społecznych, ale dzięki bezwzględności, braku skrupułów i umiejętności wyczucia koniunktury politycznej, pnie się po szczeblach drabiny społecznej. Edek nie szanuje tradycyjnych norm etycznych ani autorytetów intelektualnych; dla niego liczy się wyłącznie „bycie górą”, czyli dominacja nad otoczeniem.

Pisarz, obserwując zachowanie Edka w kawiarni, zauważa jego arogancję i sposób, w jaki traktuje obsługę oraz innych gości. Edek manifestuje swoją siłę, narzucając innym własne zasady gry. Pisarz czuje się w tym świecie coraz bardziej obco – jego wiedza, kultura osobista i wrażliwość stają się w starciu z Edkiem bezużyteczne, a wręcz postrzegane jako słabość.

W kluczowych scenach utworu dochodzi do napięć między bohaterami. Edek nie ukrywa swojej pogardy dla „pańskiej” inteligencji. Pisarz, mimo wewnętrznego sprzeciwu, nie potrafi skutecznie przeciwstawić się agresji Edka, co prowadzi do jego postępującej frustracji. Edek z kolei czuje się coraz pewniej, otoczony przez ludzi podobnych sobie lub takich, którzy boją się mu sprzeciwić.

Zakończenie opowiadania jest gorzką refleksją nad zwycięstwem Edka. Pisarz uświadamia sobie, że świat, w którym przyszło mu żyć, nie premiuje już wartości, które wyznawał. Edek, dzięki swojej bezwzględności, odnosi sukces – staje się symbolem nowej klasy rządzącej lub przynajmniej nowej elity, która nie potrzebuje kultury, by dominować. Pisarz pozostaje w cieniu, świadomy własnej klęski i nieuchronności zmian, których nie jest w stanie zatrzymać. Ostatnie sceny utworu utwierdzają czytelnika w przekonaniu, że „Edek” wygrał, ponieważ potrafił bezwzględnie wykorzystać brutalne reguły nowej rzeczywistości.

Problematyka i motywy

  • Awans społeczny — proces, w którym jednostka z marginesu, dzięki konformizmowi i agresji, zajmuje miejsce dawnych elit.
  • Konflikt pokoleń i postaw — starcie między tradycyjną inteligencją a nowym, powojennym „człowiekiem sukcesu”.
  • Upadek wartości — proces degradacji etyki w świecie, w którym liczy się tylko skuteczność i siła przebicia.
  • Kawiarnia jako miejsce spotkań — przestrzeń, w której widać zmiany społeczne i napięcia między różnymi grupami mieszkańców Warszawy.
  • Poczucie wyobcowania — stan psychiczny inteligenta, który nie potrafi odnaleźć się w nowej, narzuconej rzeczywistości politycznej i społecznej.
  • Władza i dominacja — analiza mechanizmów, dzięki którym jednostki o niskim kapitale kulturowym przejmują kontrolę nad sferą publiczną.

Cytaty, które musisz znać

  • „Górą Edek” — tytułowe sformułowanie, które w kontekście utworu oznacza triumf brutalnej siły nad kulturą i etyką.
  • „(Parafraza)” — Pisarz czuje, że jego świat wartości staje się anachronizmem w obliczu bezwzględnej ekspansji ludzi pokroju Edka.
  • „(Parafraza)” — Edek manifestuje swoją dominację poprzez arogancję, traktując kawiarnię jako miejsce, w którym to on wyznacza zasady zachowania.

  • Autor: Marek Nowakowski

  • Epoka / Kierunek literacki: Literatura współczesna (druga połowa XX wieku), nurt realistyczny, proza społeczno-obyczajowa i moralitetowa.
  • Status lektury w podstawie programowej (matura 2027): Utwór czytany we fragmentach (wymagana znajomość kluczowych partii tekstowych, dynamiki postaci oraz ogólnej wymowy ideowej). Uwaga egzaminacyjna CKE: Ze względu na czytanie utworu we fragmentach, w zadaniach otwartych i wypracowaniu należy operować wyłącznie na precyzyjnie przywołanych sytuacjach z omówionych scen, unikając uogólnień, które mogłyby prowadzić do błędów kardynalnych.
  • Rodzaj literacki: Epika
  • Gatunek literacki: Opowiadanie / miniatura prozatorska

🌍 2. Świat przedstawiony (czas, miejsce, reguły)

  • Czas akcji: Okres powojenny w Polsce (lata 50. XX wieku), czas głębokich przemian ustrojowych, społecznych i kulturowych, sprzyjający awansowi jednostek z marginesu.
  • Miejsce akcji: Przestrzeń miejska – realia powojennej Warszawy (mieszkania, kawiarnie, ulice), w której ścierają się dawne elity intelektualne z nową, ekspansywną siłą roboczą i aparatem władzy.

  • Reguły świata przedstawionego i kluczowe motywy:

  • Teza: Świat przedstawiony w opowiadaniu Marka Nowakowskego rządzi się prawami brutalnej walki o przetrwanie i bezwzględnego awansu społecznego, w którym tradycyjne wartości i kultura przegrywają z siłą, bezczelnością i konformizmem.
  • Przykład z lektury: Scena wizyty Edka w mieszkaniu przedstawiciela dawnej inteligencji (lub środowiska artystycznego/literackiego). Edek wchodzi w tę przestrzeń bezceremonialnie, naruszając zasady dobrego wychowania, zajmuje najlepsze miejsce i narzuca gospodarzom swoje reguły gry, epatując siłą i pewnością siebie.
  • Wniosek / Komentarz: Taki obraz rzeczywistości literackiej realizuje motyw chamskiego awansu oraz inwazji prymitywizmu w przestrzenie dotychczas zarezerwowane dla elity intelektualnej. Nowakowski obnaża mechanizm, w którym dawne autorytety tracą pozycję, ustępując miejsca bezwzględnym wykonawcom nowej, socjalistycznej rzeczywistości, dla których legitymacją do władzy jest siła fizyczna i ideologiczne poparcie.
  • Przykład z lektury: Zachowanie Edka w relacjach z otoczeniem – jego dominacja opiera się na psychologicznym zastraszeniu, pogardzie dla dawnych konwenansów oraz wykorzystywaniu słabości i zagubienia ludzi wykształconych.
  • Wniosek / Komentarz: W świecie Nowakowskego granica między katem a oficjalną "ofiarą" zaciera się poprzez bierność tej drugiej grupy. Reguły gry dyktuje ten, kto nie ma skrupułów, co nadaje utworowi uniwersalny wymiar moralitetu o degradacji więzi społecznych.

👥 3. Bohaterowie – portrety pogłębione

  • Edek:
  • Teza: Edek stanowi modelowy portret cynicznego, agresywnego karierowicza powojennego, który dzięki bezwzględności i instrumentalnemu traktowaniu otoczenia zdobywa dominującą pozycję społeczną.
  • Przykład z lektury: Sposób, w jaki Edek buduje swoją pozycję w relacjach z otoczeniem: nie szanuje tradycyjnych autorytetów, kpi z dawnych wartości, a swoją siłę czerpie z poczucia bezkarności i poparcia nowych struktur władzy (parafraza).
  • Wniosek / Komentarz: Postać Edka nie ma w sobie nic z tragizmu – jest uosobieniem bezwzględnej ekspansji prymitywizmu. Tytułowa maksyma „Górą Edek” staje się ponurym symbolem epoki, w której na szczyt społecznej drabiny windujące są jednostki pozbawione skrupułów moralnych.

  • Przedstawiciel dawnej elity (intelektualista / artysta):

  • Teza: Postać ta reprezentuje tragiczny koniec formacji inteligenckiej, która okazuje się całkowicie bezradna wobec brutalnej siły nowej rzeczywistości.
  • Przykład z lektury: Sceny konfrontacji inteligenta z Edkiem, w których dawny erudyta unika otwartego oporu, próbuje lawirować, okazując słabość, lęk i uległość wobec natręctwa i dominacji prostaka (parafraza).
  • Wniosek / Komentarz: Postawa ta symbolizuje upadek dawnego etosu polskiej inteligencji. Brak gotowości do zdecydowanej konfrontacji i obrony własnych wartości prowadzi do całkowitego zdominowania przez chamstwo i bezwzględność reprezentowaną przez Edka.

🧭 4. Kompozycja, narracja, język

Opowiadanie Marka Nowakowskiego „Górą „Edek”” cechuje się zwartą, zdyscyplinowaną kompozycją, która podporządkowana jest formule współczesnego moralitetu oraz realizmowi dokumentu obyczajowego. Ponieważ utwór w podstawie programowej matury 2027 funkcjonuje we fragmentach, szczególną uwagę należy zwrócić na strukturę mikroświatów kreowanych przez pisarza – każda scena działa jak wyrazisty kadr fotograficzny, odsłaniający mechanizmy społecznego awansu i moralnego upadku.

Narracja w utworze prowadzona jest w trzeciej osobie przez narratora wszechwiedzącego, który jednak dystansuje się od moralizatorstwa, pozostając obiektywnym obserwatorem rzeczywistości PRL-owskich realiów miejskich. Narrator nie ocenia wprost swoich bohaterów, lecz pozwala im wypowiedzieć się poprzez czyny, gesty oraz specyficzny idiolekt.

Język opowiadania stanowi kluczowy element autentyzmu twórczości Nowakowskiego. Pisarz mistrzowsko operuje mową zależną i niezależną, wprowadzając do tekstu autentyczny żargon marginesu społecznego, elementy gwary warszawskiej oraz nowomowę urzędową i ideologiczną nowej władzy. * TEZA: Język postaci w opowiadaniu „Górą „Edek”” pełni funkcję socjologicznego stygmatu, odzwierciedlającego gwałtowne przemieszczenie warstw społecznych w realiach Polski powojennej. * PRZYKŁAD Z LEKTURY: Tytułowy Edek posługuje się językiem ubogim, pełnym wulgaryzmów, potocyzmów i gotowych formułek, które kontrastują z tradycyjną, poprawną polszczyzną reprezentowaną przez dawną inteligencję lub przedstawicieli ginącego świata rzemieślników i drobnomieszczaństwa. * WNIOSEK / KOMENTARZ: Zderzenie języka Edka z mową jego ofiar uwypukla kulturowy awans prymitywizmu; to język staje się narzędziem dominacji i przemocy symbolicznej, co czyni utwór wiarygodnym świadectwem swojej epoki.


💡 5. Problematyka – wątki i pytania

Głównym problemem podejmowanym w opowiadaniu Marka Nowakowskiego jest gwałtowny i bezwzględny awans społeczny jednostek o niskich kwalifikacjach moralnych, które w warunkach powojennych przełomu historycznego zyskują władzę nad tradycyjną inteligencją.

  • Wątek brutalnego awansu społecznego i triumfu prymitywizmu:
  • TEZA: Edek symbolizuje typ nowego człowieka PRL-u, który dzięki bezwzględności, brakowi skrupułów oraz instrumentalnemu traktowaniu ideologii i siły przejmuje dominującą pozycję w społeczeństwie.
  • PRZYKŁAD Z LEKTURY: Sceny, w których Edek wkracza w przestrzenie dotychczas dla niego niedostępne, narzucając swoje zasady i terror psychiczny dawnym właścicielom życia lub rzemieślnikom.
  • WNIOSEK / KOMENTARZ: Nowakowski stawia bolesne pytanie o koszty społecznej inżynierii – awans jednych odbywa się kosztem całkowitej degradacji etycznej oraz zniszczenia tradycyjnych struktur społecznych.

  • Wątek konfliktu kultur i pokoleń:

  • TEZA: Utwór ukazuje przepaść aksjologiczną pomiędzy dawnym światem wartości (kultura, rzetelność, szacunek) a nową rzeczywistością opartą na prawie pięści i sprycie.
  • PRZYKŁAD Z LEKTURY: Relacje Edka z otoczeniem, w którym dawne elity lub uczciwi pracownicy stają się bezradni wobec agresywnej ekspansji chamstwa.
  • WNIOSEK / KOMENTARZ: Zwycięstwo Edka nie jest tylko sukcesem jednostki, lecz symptomem głębokiego kryzysu cywilizacyjnego; tytułowe „górą” oznacza chwilowy lub trwały triumf antykultury.

🎭 6. Motywy literackie i ich funkcje

  • Motyw awansu społecznego:
  • Kontekst: Realizowany w postawi postaci Edka, który z marginesu społecznego winduje się na pozycję dyktującą warunki gry w lokalnej społeczności.
  • Funkcja: Pokazanie patologii mechanizmów społecznych, w których kryterium sukcesu staje się brak skrupułów, a nie praca czy kompetencje.

  • Motyw przemocy (fizycznej i symbolicznej):

  • Kontekst: Widoczny w sposobie, w jaki Edek zaznacza swoją obecność, zastrasza otoczenie i wymusza posłuszeństwo.
  • Funkcja: Przemoc nie jest tu tylko marginesem kryminalnym, lecz systemowym narzędziem panowania nowego porządku nad starym.

  • Motyw miasta (Warszawa, margines miejski):

  • Kontekst: Akcja toczy się w specyficznej, popowojennej przestrzeni miejskiej: na podwórkach, w knajpach, na obrzeżach legalnego życia.
  • Funkcja: Przestrzeń miejska u Nowakowskiego odzwierciedla rozpad norm moralnych; to dżungla, w której przetrwać mogą jednostki bezwzględne.

💬 7. Cytaty, sceny i kluczowe fragmenty

  • Kluczowa scena wejścia Edka w przestrzeń publiczną / domową:
  • Opis: Scena, w której Edek pojawia się w otoczeniu ludzi pracy lub dawnych inteligentów, demonstrując swoją dominację i pogardę dla dotychczasowych zasad współżycia społecznego.
  • Funkcja: Scena ta stanowi modelowy przykład realizacji tezy o triumfie prymitywizmu – Edek nie musi dysponować argumentami merytorycznymi, ponieważ jego siłą jest bezwzględność i poparcie ze strony nowych, barbarzyńskich reguł gry.

  • Motyw dominacji i triumfu (parafraza tytułowa):

  • TEZA: Tytułowe stwierdzenie „górą Edek” odzwierciedla stan faktyczny powojennej rzeczywistości, w której tradycyjne autorytety muszą ustąpić miejsca chamstwu.
  • PRZYKŁAD Z LEKTURY: Moment konfrontacji, w której dawne elity okazują całkowitą bezradność wobec ekspansji chamstwa i agresji (parafraza).
  • WNIOSEK / KOMENTARZ: Tytuł utworu ma charakter gorzkiej diagnozy społecznej; Nowakowski obnaża faktu, że nowa rzeczywistość faworyzuje ludzi moralnie pustych, dla których jedynym celem jest zdobycie dominacji za wszelką cenę.

🏛️ 8. Konteksty (epoka, prądy, filozofia, biografia)

  • Kontekst historyczno-literacki (Polska powojenna i PRL): Opowiadanie Marka Nowakowskiego wpisuje się w nurt literatury rozliczającej się z powojennym awansem społecznym oraz brutalnym przewartościowaniem norm moralnych w realiach Polski Ludowej. Lata 50. i 60. XX wieku to czas, w którym tradycyjna inteligencja traci pozycję na rzecz nowego, robotniczo-chłopskiego elementu o proweniencji plebejskiej. Nowakowski mistrzowskim piórem dokumentuje ten proces, ukazując zderzenie dwóch światów: kultury dawnej Warszawy z bezwzględną siłą chamstwa i prymitywizmu symbolizowaną przez tytułowego Edka.
  • Kontekst biograficzny (Marek Nowakowski jako kronikarz marginesu): Nowakowski nazywany był często „bardem warszawskiego bruku”. W swojej twórczości celowo rezygnował z wielkich tematów narodowych na rzecz mikrorealizmu – opisywał losy ludzi z marginesu, drobnych cwaniaków, rzemieślników, lumpenproletariatu i bezwzględnych karierowiczów. Znał te środowiska od podszewki, dzięki czemu jego portrety psychologiczne są bezwzględnie szczere, pozbawione sentymentalizmu i akademickiego patosu.
  • Kontekst filozoficzny (nihilizm aksjologiczny i kryzys autorytetu): Postać Edka to uosobienie człowieka zmasakrowanego przez system, pozbawionego wyższych potrzeb duchowych, dla którego jedynym wyznacznikiem sukcesu jest czysta dominacja fizyczna i materialna. Edek nie neguje tradycyjnych wartości – on ich po prostu nie rozumie; są dla niego martwym językiem, który z łatwością podporządkowuje swoim brutalnym regułom gry. Tekst wpisuje się w uniwersalną refleksję nad triumfem siły nad duchem.

✍️ 9. Gotowe argumenty i akapity wzorcowe

  • Argument 1 (Triumf prymitywizmu i siły nad kulturą):
    • Teza: Tytułowy Edek reprezentuje typ agresywnego, bezwzględnego karierowicza, który dzięki braku skrupułów i brutalnej sile dominuje nad światem dawnych zasad.
    • Przykład z lektury: Edek bezpardonowo wkracza w przestrzeń dawnego, kulturalnego porządku, narzucając swoje reguły gry, niszcząc spokój starszych, ułożonych ludzi i egzekwując posłuszeństwo samym faktem fizycznej obecności oraz zastraszenia.
    • Wniosek / Komentarz: W świecie wykreowanym przez Nowakowskiego tradycyjny etos i dobre wychowanie stają się bezużyteczną słabością; wygrywa ten, kto nie ma żadnych hamulców moralnych, co stanowi gorzką diagnozę awansu społecznego w PRL.
  • Argument 2 (Degradacja więzi międzyludzkich i zanik empatii):
    • Teza: Relacje społeczne w prozie Markownika są sprowadzone do czystej walki o przetrwanie i dominację, gdzie każdy kontakt z drugim człowiekiem wiąże się z próbą dominacji.
    • Przykład z lektury: Sposób, w jaki Edek traktuje otoczenie – jego cynizm, brak szacunku dla ludzkiej godności oraz czerpanie satysfakcji z upokarzania słabszych.
    • Wniosek / Komentarz: Utwór obnaża znieczulenie społeczne epoki, w której tradycyjna solidarność ludzka ustąpiła miejsca bezwzględnemu konformizmowi i lękowi przed jednostkami silniejszymi, lecz moralnie zdegenerowanymi.

❓ 10. Pytania jawne, motywy przekrojowe i pułapki CKE

  • Pytanie jawne (CKE): Krasnale, cwaniaki, margines społeczny. Omów kreację świata przedstawionego w prozie Marka Nowakowskiego na podstawie znajomości opowiadania „Górą „Edek””.
    • Strategia odpowiedzi: Skup się na realizmie szczegółu, języku środowiskowym oraz brutalności relacji międzyludzkich. Pamiętaj, że utwór jest czytany we fragmentach, więc nie opisuj niepotwierdzonych w tekście wątków pobocznych.
  • Motywy przekrojowe:
    • Awans społeczny / lumpenproletariat: Edek jako symbol prymitywnego awansu niszczącego kulturę wyższą.
    • Siła vs. Prawo / Przemoc: Bezwzględna dominacja jednostki silniejszej nad zatomizowanym społeczeństwem.
    • Warszawa / Miasto: Przestrzeń podwórka, obrzeży i miejskiego marginesu.
  • Pułapka CKE (Błąd kardynalny): Ponieważ lektura jest omawiana we fragmentach, najczęstszym błędem uczniów jest zmyślanie fabuły spoza omówionych partii tekstowych (np. dorabianie fikcyjnego zakończenia, w którym Edek zostaje ukarany lub zmienia się wewnętrznie). Pamiętaj: Edek symbolizuje bezkarność i triumf chamstwa, a utwór nie kończy się moralnym oczyszczeniem.

💡 11. Wskazówki Ultralearningowe

[Technika] — retrieval practice. Użyj tej techniki, ponieważ pozwala trwale zakodować w pamięci długotrwałej kluczowe cechy głównego bohatera i symbolikę utworu bez ryzyka pomylenia ich z inną lekturą o marginesie społecznym.

[3 kroki] — 1. Wypisz z pamięci na czystej kartce trzy cechy charakterystyczne postaci Edka zaraz po zamknięciu podręcznika. 2. Porównaj zapisane cechy z oficjalną kartą lektury i zaznacz czerwonym długopisem pominięte elementy. 3. Skoryguj błędy, układając jedno zdanie argumentacyjne z użyciem poprawionych faktów.

[Połącz z] — Zrób 2 zadania zamknięte z gramatyki historycznej lub frazeologii – mózg musi przełączyć kontekst z analizy socjologicznej prozy współczesnej na ścisłe reguły językowe.

[Plan jeśli-to] — JEŚLI we wtorek o 20:00 pomylisz status lektury i napiszemy, że „Górą „Edek”” jest czytane w całości, TO natychmiast otwórz kartę lektury i przepiszesz trzykrotnie informację o fragmencie.

[Test] — Podaj nazwę nurtu literackiego, do którego należy twórczość Marka Nowakowskiego, oraz wyjaśnij jednym zdaniem, dlaczego postać Edka stanowi zagrożenie dla tradycyjnego porządku moralnego. Uznaj za opanowane, JEŚLI odpowiesz poprawnie bez zaglądania do notatek.

Twoje rozwiązaniezapisuje się automatycznie w tej przeglądarce
Jak opanować ten materiał w 4 krokach
  1. Najpierw spróbuj bez czytania. Zanim wgłębisz się w teorię, spróbuj odpowiedzieć na 2 pytania z sekcji „Trening celowany". Błąd popełniony teraz = trwalsza pamięć (retrieval practice).
  2. Wytłumacz jak dziecku (Feynman). Po przeczytaniu zamknij kartę i powiedz na głos, o co chodzi w tym dziale w 3 zdaniach. Jeśli się zaciąłeś — to jest miejsce do powtórki, nie cała lekcja.
  3. Rozpisz 3 przykłady ręcznie. Nie przepisuj — rozwiązuj od zera na kartce, potem porównaj z sekcją „Przykłady krok po kroku". Ręka + papier bije samo czytanie.
  4. Zaplanuj powtórki: +1 dzień, +3 dni, +7 dni, +21 dni. Wystarczy 5 minut na start każdej powtórki (wypisz wzory/tezy z pamięci). System FSRS w „Profilu" podpowie, co jest due.
Praktyka > czytanie. Jedna lekcja = jedno pisanie. Po niej wejdź w powtórki i rozwiąż 3 zadania z tego działu.
AUDIOPLAYER AI VOICE
AUDIO — SŁUCHAJ LEKCJI · Zofia (naturalny)stary głos
Pobierz MP3
TECHNIKA Z TEJ LEKCJI
Retrieval practice
JEŚLI we wtorek o 20:00 pomylisz status lektury i napiszemy, że „Górą „Edek”” jest czytane w całości, TO natychmiast otwórz kartę lektury i przepiszesz trzykrotnie informację o fragmencie.
Test — sprawdź się
Podaj nazwę nurtu literackiego, do którego należy twórczość Marka Nowakowskiego, oraz wyjaśnij jednym zdaniem, dlaczego postać Edka stanowi zagrożenie dla tradycyjnego porządku moralnego. Uznaj za opanowane, JEŚLI odpowiesz poprawnie bez zaglądania do notatek.

Zmień poziom (Full/Med/Quick) ← Wróć do katalogu
Opinia / błąd